Archive for July, 2014

मोफसल–पत्रकारिता र पीडा

सामन्यतयाः मोफसल भन्नाले केन्द्रभन्दा बाहिर भन्ने बुझिन्छ । स्थानीय स्तरको यौटा परिमार्जित शब्दावाली हो–मोफसल । यसलाई जिल्लास्तर भनेर बुझियो भने बुझाईमा सहजता हुन आउँछ । त्यसो त कपियले यसलाई क्षेत्रीय स्तरसम्म पनि लिएर व्याख्या गर्छन्, बुझ्छन् । त्यसो त मोफसललाई परिभाषित गर्न अथवा किटान गर्न खास मापदण्ड छैनन्, हुँदैनन् पनि । यसलाई अझ सरलीकरण गरेर हेर्ने हो भने यो यौटा भावना हो, वैज्ञानिक तवरको भूगोल विभाजन र सिमाङ्कनबिनाको । अर्थ र बुझाईहरु जेजे भए पनि मोफसल राज्य र शासन व्यवस्थाको केन्द्रभागभन्दा बाहिरको परिवेश हो । यसलाई सोही रुपमा बुझ्नुपर्ने हुन्छ । यस सन्दर्भमा मोफसलको सन्दर्भमा रहेर रहेर यहाँको आम पत्रकारिता र पत्रकारहरुका पीडाबारे विमर्श गर्नु यस लेखको मूल उदेश्य हो ।

Read more »

कवितामा द्वन्द्वका तस्बिर

नेपाली साहित्यको पछिल्लो समयलाई हेर्ने हो भने कविता विधा लगभग एक्लिएजस्तै भयो । कविताका पाठकहरु अरु विधामा गए । तिनीहरु अहिलेसम्म फर्किन सकेका छैनन् । नेपाली कविताका पाठकहरुको त्यो पलायन हाम्रो कविताका निम्ति निकै ठूलो क्षति थियो । अर्कातर्फ, पछिल्ला केही दशकमा नेपाली कविता स्वयं सुखद् अवस्थामा रहेन । कविता एकप्रकारले आँधीमय बाटोबाट हिँड्यो । त्यो समयमा कविताको भाषा र सौन्दर्य बढी आख्यानमा गयो । अरु केहीमा गयो । मूलतः कविताको शक्ति र सामथ्र्यका निम्ति कविता पढ्नुनर्पे समय रहेन ।
राम्रा कवि र कविताको अभाव यो बीचमा महसुस हुनेगरी खड्कियो । यस्तो अभावलाई पुर्न प्रतिभासाली कविहरुले मात्रै सक्थे । तर, यो समयमा अत्यन्तै थोरैमात्रै राम्रा कविहरु आए, जसको उपस्थिती कवितामाथि गइरहेको पहिरोलाई रोक्न पार्यप्त हुन सकेन । त्यसो त उन्नत कविता लेखनमा सामथ्र्य बोकेका कति कविहरु प्रतिवद्ध भएर कवितामै लागिराख्न सकेनन् । कति अरु विधामा हाम फाले, कति कविता नलेखी बसे ।

Read more »

चाँडोभन्दा चाँडो स्ववियु चुनाव

करिब ६ वर्षपछि हुन लागेको १८ जेठको घोषित स्ववियु निर्वाचन अन्तिम समयमा आएर अनिश्चित समयका लागि स्थगित भएको छ । चुनावविरुद्ध १९ विद्यार्थी संगठनहरुले आन्दोलन तीब्र बनाएपछि त्रिविले दुई साताअघि चुनावी कार्यक्रम स्थगित ग¥यो । यसअघि २३ जेठ २०७० मा विद्यार्थी संगठनहरुको विवादका कारण त्रिविले स्ववियु चुनाव स्थगित गरेको थियो । करिब एक वर्षपछि हुन लागेको स्ववियु चुनाव आन्दोलनरत विद्यार्थी संगठनहरुले  हिंसात्मक आन्दोलन गर्न थालेपछि त्रिविले पुनः स्थगित गरेको छ । सामान्यतयाः त्रिविका आंगिक तथा सम्बन्धन प्राप्त क्याम्पसमा दुई–दुई वर्षमा हुने स्ववियु चुनाव ०६५ यता हुन सकेको छैन । यति लामो समयसम्म स्ववियु चुनाव हुन नसक्दा लामो समयदेखि स्ववियु संगठन र विद्यार्थी आन्दोलनका मुद्धाहरु अस्तव्यस्त छन् । शैक्षिक सुधारका मुद्धाहरु पनि जहा“का ताही“ छन् ।

Read more »

© All Rights Reserved. Prabin Baniya 2014 | Developed by: Umesh Ghimire
;